De verwarming gaat weer aan, de kaarsen branden en binnenkort zit de hele familie aan tafel. Gezellig, maar voor je houten tafel is de winter het zwaarste seizoen. Droge lucht, warme schalen, kaarsvet en een omgevallen glas rode wijn: we hebben het allemaal weleens meegemaakt. Met deze tips blijft je tafel er de hele winter mooi uitzien.
De basis van dagelijks onderhoud lees je in onze blog Hoe onderhoud je een mangohouten eettafel?. Hier gaat het om de uitdagingen van de koude maanden.
Waarom hout in de winter kan krimpen of scheuren
Hout "werkt". Het neemt vocht op uit de lucht en geeft het weer af. In de zomer is de lucht vochtig en zet het hout iets uit. In de winter droogt de verwarming de lucht flink uit, waardoor het hout krimpt. Gebeurt dat te snel, dan kunnen er kleine haarscheurtjes ontstaan of kan een naad iets openvallen.
Dat is geen fabricagefout. Het hoort bij massief hout. Maar je kunt het wel grotendeels voorkomen.
Zo bescherm je je tafel tegen droge lucht
- Houd afstand van de verwarming. Zet je tafel minimaal een meter van radiatoren, de houtkachel of de openhaard. Let ook op vloerverwarming direct onder een tafelpoot.
- Zorg voor een gezonde luchtvochtigheid. Tussen 40 en 60% is ideaal, voor je tafel én voor jezelf. Een eenvoudige hygrometer laat zien hoe het ervoor staat. Is de lucht te droog? Gebruik een luchtbevochtiger, of zet een paar planten of een waterbakje op de radiator.
- Stook rustig. Grote temperatuursprongen zijn het lastigst voor hout. Een constante temperatuur is beter dan 's avonds de verwarming flink opstoken.
- Geef het blad een extra beurt. Een geolied blad dat dof en droog aanvoelt, heeft behoefte aan olie. Een dun laagje meubelolie of -was voor de winter beschermt het hout tegen uitdrogen en vlekken. Gebruik altijd een middel dat past bij de afwerking van je tafel.
Bescherming tijdens het kerstdiner
Een feestdiner is het moment waarop er het meest kan misgaan. Bereid je tafel voor met:
- Een tafelloper of placemats. Zo zie je het mooie hout en is het blad toch beschermd.
- Onderzetters voor glazen, schalen en pannen. Een hete ovenschaal direct op het hout kan een witte vlek of brandplek geven.
- Kaarsen in een houder of op een schaal. Zet nooit een kaars direct op het hout, en ook niet op een dun servet.
- Een droge doek binnen handbereik. Hoe sneller je iets wegveegt, hoe kleiner de kans op een vlek.
Vlekken verwijderen na de feestdagen
Let op: test altijd eerst op een onopvallende plek. Een geolied blad reageert anders dan een gelakt blad. Twijfel je over de afwerking van je tafel? Neem dan even contact met ons op.
Kaarsvet van je houten tafel verwijderen
- Laat het kaarsvet helemaal hard worden. Een ijsblokje in een zakje erop versnelt dat.
- Schuif het grootste deel er voorzichtig af met een plastic pasje of spatel. Gebruik geen mes.
- Leg een stuk keukenpapier op de resten en verwarm het kort met een föhn op een lage stand. Het papier zuigt het gesmolten vet op.
- Veeg na met een licht vochtige doek en droog direct.
Wijnvlekken en andere natte vlekken
Dep (niet wrijven) direct met een droge doek of keukenpapier. Daarna een licht vochtige doek met een druppel milde zeep, en meteen droogmaken. Gebruik geen allesreiniger, azijn of schuurmiddel: die tasten de beschermlaag aan.
Witte kringen
Witte kringen ontstaan meestal door vocht of warmte dat in de toplaag is getrokken. Vaak trekken ze vanzelf weg na een paar dagen in een warme, droge kamer. Op een geolied blad kun je de plek daarna licht opschuren met fijn schuurpapier (korrel 240 of fijner), in de richting van de nerf, en opnieuw olie aanbrengen.
Na de feestdagen: een kleine opknapbeurt
Begin januari is een goed moment om je tafel weer even aandacht te geven. Maak het blad schoon, laat het goed drogen en breng bij een geolied blad een nieuwe dunne laag olie aan. Zo begint je tafel fris aan het nieuwe jaar.